Kuru Fasulye Tarifi: Islatma, Haşlama ve Kıvam Ayarı
Kuru fasulye nasıl pişer? Islatma, ilk haşlama, tuz zamanı ve sos kıvamıyla pilavla yenen klasik fasulye tarifi.
Malzemeler
- 2 su bardağı kuru fasulye
- 1 adet büyük kuru soğan
- 1 yemek kaşığı domates salçası
- 1 yemek kaşığı biber salçası
- 3 yemek kaşığı tereyağı ya da sıvı yağ
- 6 su bardağı sıcak su
- 1 çay kaşığı pul biber
- Karabiber
- Tuz
Porsiyon: 6 kişilik · Süre: 1 sa 30 dk
Kuru fasulye, pilavla yenince bir Türk sofrasının en tanıdık, en rahatlatıcı yemeklerinden biri olur. Ancak sade bir yemek olmasına rağmen doğru yapmak ince hesap ister: fasulye ne çok sert ne de lapa olmalı, sosu ne sulu ne de kuru. Kış akşamlarının vazgeçilmezi bu yemeği, ıslatmadan pişirmeye, tuz zamanından kıvam ayarına kadar bütün püf noktalarıyla birlikte hazırlıyoruz. Altı kişilik bir tencere için yaklaşık bir buçuk saat ayırın.
Malzemeler
- 2 su bardağı kuru fasulye (bir gece ıslatılmış)
- 1 adet büyük kuru soğan
- 1 yemek kaşığı domates salçası
- 1 yemek kaşığı biber salçası
- 3 yemek kaşığı tereyağı ya da sıvı yağ
- 6 su bardağı sıcak su
- 1 çay kaşığı pul biber, karabiber
- Tuz
- İsteğe bağlı: 200 gram kuşbaşı et
Hazırlanışı
- Fasulyeyi akşamdan bol soğuk suda ıslatın. Sabah süzüp durulayın.
- Fasulyeyi bir tencerede yeni suyla 10 dakika kaynatıp süzün ve yeniden durulayın. Bu işlem, ilk suyun bulanıklığını atıp yemeğin daha temiz ve hafif bir tat almasını sağlamak için çoğu evde uygulanır.
- Tencerede yağı eritin, ince doğranmış soğanı yumuşayana kadar kavurun. Et kullanıyorsanız önce eti mühürleyin.
- Salçaları ekleyip kokusu çıkana kadar 2 dakika kavurun.
- Fasulyeyi ve sıcak suyu ilave edin. Kaynayınca ateşi kısın.
- Düdüklü tencerede düdük sesinden itibaren 25-30 dakika, normal tencerede kısık ateşte 1-1,5 saat pişirin.
- Fasulye yumuşayınca tuzu, karabiberi ve pul biberi ekleyin, 10 dakika daha kaynatın.
- Ocağı kapatıp 10 dakika demlenmeye bırakın.
Islatma ve İlk Haşlama
Kuru fasulye ıslatılmadan da pişirilebilir, ancak bu hem süreyi uzatır hem de eşit yumuşamayı zorlaştırır. Gece boyu ıslatılmış fasulye daha kısa sürede ve daha eşit pişer. Islatma suyunu pişirmede kullanmayın; yeni su ile başlayın. Fasulyeyi ilk kez kaynatıp suyunu değiştirmek, birçok kişi için yemeğin temiz bir tat almasını sağlayan bir alışkanlıktır. Kaynatma suyu bulanık ve köpüklü olabilir; bu normaldir.
Fasulye Neden Sert Kalır?
Fasulyenin pişmeme sebepleri çoğunlukla basittir. Eski fasulye, uzun süre kilerde bekleyen paketten geliyorsa pişmesi çok daha uzun sürebilir; bu konuda kiler düzeni rehberimizdeki saklama ipuçları faydalı olabilir. Tuzu çok erken eklemenin fasulyeyi geç yumuşattığı sık söylenir; pişirirken soğuk su katmanın ise pişme sürecini kestiği kesindir. Ayrıca sert suyun da pişmeyi geciktirdiği söylenir. Çözüm: sıcak suyla devam edin, kısık ateşte sabrıyla pişirin ve tuzu son aşamada ekleyin.
Sos Kıvamını Ayarlamak
İyi bir kuru fasulye, kaşıkla alındığında hafif akışkan, ama tabakta dağılmayan bir sosa sahiptir. Sos fazla sulu ise kapağı açıp birkaç dakika kaynatın. Çok koyuysa sıcak su ekleyin. Kıvamı artırmak için fasulyenin bir kısmını kaşıkla ezip tencereye geri karıştırabilirsiniz; nişasta sosu doğal olarak koyulaştırır. Tereyağı sosa parlak ve yuvarlak bir tat verir; sıvı yağ ise daha hafif bir sonuç sağlar.
Et Eklemek mi, Etsiz mi?
Geleneksel versiyonlarda kuşbaşı et ya da pastırma kullanılır. Et eklerseniz ilk kavurma aşamasında eti mühürlemek, daha sulu ve aromalı bir sonuç verir. Etsiz yapmak isteyenler için ise salça ve tereyağı, yemeği yine doyurucu kılar. Baharatı sade tutmak kuru fasulyenin kendi tadını öne çıkarır.
Pilav ve Eşlikçiler
Kuru fasulyenin en klasik eşi pilavdır. Tane tane pilav kurallarına göre hazırlanan bir pilav, fasulyenin sosunu taşıyıp tabağı tamamlar. Yanına turşu, soğan ve yeşil biber de yakışır. Aynı bakliyat ailesinden olan etli nohut yemeği de benzer bir sofra düzeniyle servis edilebilir.
Püf Noktaları
- Tuz sona: Tuzu fasulye yumuşayınca ekleyin.
- Sıcak su: Pişerken eklenecek su sıcak olmalı.
- Düdüklü tencere: Süreyi çok kısaltır, ama buharı kendi haline bırakın.
- Dinlendirme: Ertesi gün fasulye daha lezzetli olur.
Sık Sorulan Sorular
Fasulyeyi ıslatmazsam ne olur? Pişmesi çok uzar ve eşit yumuşamayabilir. Zamanınız yoksa düdüklü tencere süreyi kısaltır, ama gece ıslatmak yine en iyisidir.
Kuru fasulye dondurulabilir mi? Evet. Soğuyunca porsiyonlayıp dondurabilirsiniz; çözdükten sonra biraz sıcak su ekleyerek ısıtın.
Neden bazı fasulyeler pişince dağılıyor? Çok fazla pişirme ya da çok güçlü kaynama nedeniyle olabilir. Kısık ateşte pişirin ve karıştırmaktan kaçının.
Yapılışı
- Islatın ve haşlayın: Fasulyeyi bir gece ıslatın, sabah yeni suda 10 dakika kaynatıp süzün.
- Sos tabanını hazırlayın: Yağda soğanı kavurun, salçaları ekleyip kokusu çıkana kadar çevirin.
- Pişirin: Fasulye ve sıcak suyu ekleyip düdüklüde 25-30 dakika ya da normal tencerede 1-1,5 saat pişirin.
- Tuzlayıp dinlendirin: Yumuşayınca tuz ve baharat ekleyip 10 dakika daha kaynatın, demlendirin.