Cam kap mı, plastik kap mı: mutfakta seçim

Mutfakta bütün kapların cam olması gerekmez. Bütün kapların plastik olması da şart değildir. Cam ağırdır, kırılır, içini gösterir ve koku tutmaz. Plastik hafiftir, düşse de çoğu zaman dağılmaz, ama domates ve yağ kokusunu içine çekebilir. Seçimi hangisi daha doğru diye değil, bu kap nerede duracak diye yapmak dolabı rahatlatır.

Görmek istediğiniz yerde cam

Artık yemeği, sosu ve ertesi gün bakacağınız hazırlığı cam kapta tutmak işinizi kolaylaştırır. Kapağı açmadan içini görürsünüz, dolabın derininde unutulmaz. Cam, bir önceki yemeğin kokusunu bir sonrakine kolay kolay taşımaz. Zeytinyağı, salça ve sirkeli sos plastik kapta günlerce kalırsa kap boyanır ve koku siner. Bu işler için cam daha az sürpriz çıkarır.

Cam kabı ocağa ya da fırına koymadan önce buna uygun olup olmadığına bakın. Her cam tencere değildir. Mikrodalgaya metal kapakla girmeyin; kapağı çıkarıp uygun bir tabak örtmek yeter. Kapağın kendisi plastikse ve ısınmaya gelmiyorsa, kapağı ayrı yıkayıp kabı ısıtın.

Dondurucuya cam koyacaksanız kabı ağzına kadar doldurmayın. Sıvı donunca genleşir, kap çatlayabilir. Bir parmak boşluk bırakın. Kabın dondurucuya uygun olduğunu da kontrol edin; her cam aynı değildir. Dondurucuda yapılan başka hataları ayrı bir yazıda topladık. Camın pay bırakmadan doldurulması, o listenin de başına yazılacak bir maddedir.

Taşıdığınız yerde plastik

Piknik, çocuk öğünü ve çantayla taşınan kapta plastik daha az risk taşır. Düştüğünde cam gibi dağılmaz. Çekmecede yan yana duran kapların da hafif olması, çekmeceyi zorlamaz. Aynı boy plastik kaplar iç içe girer ve kapakları ayrı bir bölmede toplanırsa yer şişmez.

Plastiğin zayıf yanı koku ve lekedir. Salçalı yemek, zerdeçal ve yağ, kabı sarartır. Sararma her zaman kabı çöpe atmayı gerektirmez; koku sinmişse ve yıkamayla çıkmıyorsa o kabı artık yemek için kullanmayın. Koku, bir sonraki yemeğe geçer. Çatlak, bıçak izi derin ya da kapağı kapanmayan plastiği de emekle yıkamaya devam etmeyin. Çizik yüzey kir tutar.

Sıcak yemeği, ısıya uygun olduğu yazmayan plastiğe boşaltmayın. Tezgahta bir tabakta ılınmasını bekleyip sonra kaba almak, kabın şeklinin bozulmasını önler. Bulaşık makinesinin üst rafı bazı kaplar için uygundur, alt rafın sıcaklığı bazılarını eğer. Kabın altındaki işarete bakmak, deneme yanılmadan daha kısa sürer.

Kapak, kabın kendisinden daha çok yer tutar

Asıl dağınıklık çoğu evde kabın gövdesinden değil, eşleşmeyen kapaklardan çıkar. Kapağı olmayan kap ve kabı olmayan kapak aynı çekmecede birbirini arar. Ayda bir kapakları kapların üzerine koyup eşleşmeyenleri ayırın. Eşi olmayan kapağı belki uyar diye saklamak, çekmeceyi kilitler.

Cam kavanozun metal kapağı paslandıysa kavanozu atmanıza gerek yok. Kapağı değiştirin ya da o kavanozu yalnızca kuru iş için, ağzı ayrıca kapanacak şekilde kullanın. Paslı kapağı ıslak gıdanın üzerinde bırakmayın. Boş camın ikinci hayatı için cam şişe ve kavanoz yazısındaki kullanımlar işe yarar; her kavanoz yemek kabı olmak zorunda değildir.

Plastik kapağı kaybolan kabı da zorla başka bir kapakla kapatmayın. Yarım kapanan kap, dolapta devrilir ve sızıntı yapar. O kabı kuru malzeme çekmecesine indirin ya da evden çıkarın. Yarım çözüm, yer kaybıdır.

Az kap, net görev

On iki kabınız varsa ve dördünü kullanıyorsanız, sekizi dolabın yarısını işgal eder. Kullanmadığınız kabı bir ay kutuya kaldırın. O ay içinde aramazsanız mutfakta durmasına gerek yoktur. Hepsini bir günde atmak zorunda değilsiniz. Kutu, kararın aceleye gelmesini önler.

Plastiği azaltmak istiyorsanız önce çatlak ve kokan kapları çıkarın, yerine hemen on yeni kap almayın. Evdeki sağlam cam, günlük artık yemek için yeter mi bakın. Eksik kalan tek boy varsa yalnızca onu tamamlayın. Evde plastiği azaltmak yazısındaki gibi küçük adımlar, mutfakta da bir raftan başlar. Bütün kapları aynı hafta değiştirmek hem masraf hem yığındır.

Aynı boy üçlü set, karışık hediye kaplarından daha kolay istiflenir. Yeni kap alırken evdeki kapakla uyumuna bakın. Uymuyorsa set güzel görünse de çekmeceye sığmaz. Ölçüyü markette değil, evdeki rafın önünde alın: kabı boşken rafa koyup kapının kapandığını deneyin.

Sık sorulan sorular

Cam kap her zaman plastikten daha mı iyidir? Her yerde değil. Göreceğiniz, ısıtacağınız ve koku tutmamasını istediğiniz yemekte cam rahat ettirir. Taşınan öğünde ve hafif çekmece istifinde sağlam plastik daha pratiktir. İkisi birden, görevine göre durabilir.

Sararmış plastik kabı kullanmaya devam edebilir miyim? Koku çıkmıyor, çatlak yok ve kapak kapanıyorsa kuru ya da kısa süreli işlerde kullanılabilir. Koku sinmişse ya da yüzey çizilmişse yemek kabı olarak bırakın. Zorla beyazlatmaya çalışmak kabı geri getirmez.

Kapaklar neden hiç yetmiyor gibi görünür? Çoğu zaman kapak vardır ama eşi başka bir çekmecededir. Önce eşleştirin, eşi olmayanı çıkarın. Yeni kap almak, kayıp kapağı yerine koymaz; yalnızca ikinci bir yığın ekler.